قوله : و هو مجبور بايقافه على اجاتها : ضمير [ هو ] به عدم رضاء و در [ ايقافه ] به عقد و در [ اجازتها ] به حرّه راجعست . قوله : و الرواية سماعة : روايت مزبور را مرحوم صاحب وسائل در ج 14 ص 394 به اين شرح نقل نموده : محمد بن الحسن باسنادش از حسن بن محبوب از يحيى اللحام از سماعهء از مولانا ابى عبد اللّه عليه السلام عن رجل تزوّج امة على حرّة فقال : ان شائت الحرّة تقيم مع الامة اقامت و ان شائت ذهب الى اهلها . قال : قلت : فان لم ترض بذلك و ذهبت الى اهلها أله عليها سبيل اذا لم ترض بالمقام ؟ قال : لا سبيل عليها اذا لم ترض حين تعلم . قلت : فذهابها الى اهلها طلاقها ؟ قال : نعم اذا خرجت من منزله اعتدت ثلاثة قروء ثم تتزوّج ان شائت . مؤلف گويد : البته با اينكه ما در اين كتاب بنابر اظهار نظر يا قدح و اشكال در فرمايشات ماتن و شارح ( رهما ) نداريم معذلك مناسب ديدم كه نكته‌اى را در كمال اختصار در اينجا تذكر دهم و آن اينستكه : حديث مزبور غير از ضعف سندى كه دارد چون سماعه واقفى است علاوه بر آن به نظر فاتر چنين مىرسد كه از حيث دلالت نيز ضعيف بوده و مدعاى مصنف ( ره ) را اثبات نمىكند چه آنكه مدعا اين